چهارشنبه ۰۱ ارديبهشت ۱۴۰۰ - April 21 2021
قاضی برنامه اقدام مشترک نهایی کدام نهاد بین المللی است؟
کد خبر: ۶۷۵۶
تاریخ انتشار: ۰۹ فروردين ۱۳۹۴ - ۱۷:۴۵
همچنان از جزییات مباحث صورت گرفته در نشست های این چند روز اطلاع دقیقی در دست نیست اما دیده ها و شنیده های خبرنگاران حاضر در لوزان از فضای مذاکرات نشان از تلاش طرفین برای رسیدن به توافق دارد، چنانچه هم جان کری و هم اشتاین مایر و فابیوس بر این نکته تاکید داشتند و در صحبت های کوتاه خود در میان خبرنگاران، فضایی خوش بینانه تر از گذشته را به نمایش گذاشتند.

محمد قادری ـ لوزان: نشست های پی در پی تیم مذاکره کننده جمهوری اسلامی ایران با طرف های غربی در هتل «بوری واژ» لوزان سوییس، روز شنبه به نقاط تعیین کننده ای رسید و محمد جواد ظریف وزیر خارجه کشورمان پس از دو دور نشست با جان کری وزیر خارجه ایالات متحده آمریکا با اشتاین مایر و لوران فابیوس همتایان آلمانی و فرانسوی خود دیدار و گفت و گو کرد. وی نتیجه این نشست ها را در جمع خبرنگاران چنین اعلام کرد:

«تصور من این است که ما به پیشرفت هایی رسیده ایم، همچنان هم به پیش می رویم و فکر می کنم می توانیم به پیشرفت هایی که لازم است دست یابیم تا آنگاه همه مشکلات و اختلافات را حل و فصل کرده و کار تدوین سندی را آغاز کنیم که به توافق نهایی بدل شود؛ من در همین راستا گفتگوهای مثبتی هم با فرانک والتر اشتاین مایر و لوران فابیوس داشته ام.»

به گزارش گروه تحلیل پایگاه خبری امید هسته ای، البته همچنان از جزییات مباحث صورت گرفته در نشست های این چند روز اطلاع دقیقی در دست نیست اما دیده ها و شنیده های خبرنگاران حاضر در لوزان از فضای مذاکرات نشان از تلاش طرفین برای رسیدن به توافق دارد، چنانچه هم جان کری و هم اشتاین مایر و فابیوس بر این نکته تاکید داشتند و در صحبت های کوتاه خود در میان خبرنگاران، فضایی خوش بینانه تر از گذشته را به نمایش گذاشتند.

دکتر ظریف در این باره چنین گفت: «ایران در مورد تعهدات خود، تصمیم جدی گرفته است و فکر می کنم طرف مقابل ما در مذاکرات هم باید تصمیماتی بگیرند؛ آلمان و فرانسه واقعا برای رسیدن به توافق جدیت دارند و من امیدوارم بتوانیم با هم برای رسیدن به یک توافق تلاش کنیم.»

بر این اساس؛ چنانچه از فضای مذاکرات بر می آید، در کنار دو موضوع مهم «تحقیق و توسعه» و «مکانیسم رفع تحریم ها» که در دو روز اول مذاکرات لوزان 2 ـ پنج شنبه و جمعه ـ عمده دستور جلسات را به خود اختصاص داد، از روز شنبه دو موضوع مهم مورد اختلاف دیگر نیز به دستور جلسات افزوده شده است که عبارت اند از: «موضوع داوری فرآیند انجام تعهدات و ضمانت اجرای آن» و «تعیین مکانیسم برگشت در صورت تخطی».

به بیان روشن تر؛ صورت مسئله اول این است که در صورت امضای هرگونه توافقی، اولا چه ضمانت اجرایی برای انجام تعهدات وجود دارد و ثانیا چه نهاد یا سازمانی قرار است وظیفه داوری بین طرفین را بر عهده بگیرد تا اگر یکی از انجام تعهد خود سر باز زد، قضاوت در این مورد به او سپرده شود. در این باره طرف ایرانی معتقد است تنها ضمانت اجرایی محکمی که می تواند طرف غربی را به لحاظ حقوقی مجبور به انجام تعهداتش کند صدور قطعنامه ای ذیل فصل هفتم منشور سازمان ملل متحد است چرا که تنها راهکار حقوقی لغو قطعنامه های فصل هفتمی صدور قطعنامه هایی ذیل همین فصل است و لذا برای بی اثر شدن قطعنامه های پیشین که کشورمان به واسطه آنها تحریم شده، انجام این کار ضروری است. این در حالی است که طرف غربی همچنان به بهانه های مختلف از رخداد این اتفاق سر باز می زند.

از سویی؛ درباره چگونگی داوری، تیم ایرانی به شدت به دنبال مرجع قرار دادن شورای امنیت است چرا که در این صورت به دلیل حضور چین و روسیه در آن شورا، داوری از حالت یک طرف خارج شده و امکان تصمیمات یک سویه از غربی ها گرفته می شود. در این باره البته سرگی لاوروف وزیر خارجه روسیه نیز همین نظر را دارد. در مقابل اما آمریکایی ها در تلاش اند تا داوری ماجرا به نهاد دیگری غیر از شورای امنیت سازمان ملل سپرده شود.

اما صورت مسئله دوم این است که طرف غربی اصرار دارد مکانیسم روشنی طراحی شده و مورد توافق قرار گیرد تا به زعم خود در صورت تخطی ایران از انجام تعهدات اعتمادسازش بتواند به همان میزان از حربه تحریم ها استفاده کند. این موضوع نیز یکی از مهمترین مسائلی است که طی روز گذشته و امروز در دستور نشست ها قرار گرفته است.

در کنار همه اینها؛ همچنان بحث مفصلی پیرامون این موضوع وجود دارد که در پایان ضرب الاجل 11 فروردین ـ آخر مارس ـ هماهنگی ها و پیشرفت های به دست آمده تا کنون چگونه تثبیت شود. در این باره طرف غربی و به ویژه آمریکا در تلاش است تا مطابق سناریوی از پیش طراحی شده خود، سندی را به امضای طرفین رسانده تا از آن به عنوان برگ برنده خود نزد کنگره و همچنین الزام ایران به پیش دستی در انجام تعهدات استفاده کند. این اتفاق در واقع همان سناریوی توافق دو مرحله ای است که طی آن آمریکا عمل به تعهدات خود را منوط به ارزیابی روند اعتمادسازی ایران خواهد کرد و توافق جامع پایان ژوئن را در گرو فاز اول نگه خواهد داشت.

به هر حال به نظر می رسد تلاش های مجدانه هیئت ایرانی در مذاکرات نفس گیر با گروه 5+1 برای تحقق منافع ملی و حقوق مسلم ملت ایران به روزهای سرنوشت ساز خود رسیده و به قول برخی منابع بیش از 95 درصد آن نهایی شده اما آن چند درصد باقی مانده آنقدر مهم و حیاتی است که می تواند سناریوهای پایانی کاملا متفاوتی را رقم بزند.




نام:
ایمیل:
* نظر: